Joe Dassin - Si Tu Penses A Moi (No Woman No Cry)

Vinyl Single (Made In France/CBS 6475)
Side A: Si Tu Penses A Moi (No Woman No Cry)
Side B: Sorry

Bob Marley'in en ünlü şarkılarından biri olan No Woman, No Cry başka sanatçılar tarafından sadece İngilizce değil başka dillerde de cover'landı. Joe Dassin'in "Beni düşünüyorsan" anlamına gelen Si Tu Penses A Moi adını verdiği Fransızca yorumu, bu çalışmalar arasında dikkat çekenlerden biri oldu. 45'lik olarak Fransa'da 1978 yılında piyasaya çıkan plağın göbeğinde, şarkının sahipleri arasında sadece Bob Marley'in ve Fransızca sözleri yazmış olan P.Delance/ C.Lemesie ikilisinin adları yazılıydı. Bob Marley'in plaklarında şarkının ortak yazarı görülen Vincent Ford, büyük olasılıkla şarkının söz yazarı olarak düşünüldüğünden Fransızca versiyonunun altına ismi konması gereksiz görülmüştü.

70'li yıllarda ülkemizde en çok plağı satan yabancı sanatçılar arasında başa güreşen Joe Dassin'in bu plağı ülkemizde de CBS etiketiyle 45'lik olarak piyasaya çıkarıldı. Benim hatırladığım kadarıyla plak 1979 yılının başlarında çıkmış olmasına rağmen Hey dergisinin listelerine girememişti. Ancak o günlerde büyük bir çıkmaza giren plak endüstrisinin hızlı bir şekilde çökmesi ve 45'lik plak basımının kısa sürede neredeyse sıfıra inmesi dolayısıyla listelere girecek yeni plak bulamayan derginin yöneticileri Si Tu Penses A Moi'yı bir yıl sonra gecikmiş de olsa Hey listelerine aldılar. Plak 15 şarkılık listenin ilk 10'una girmeyi başarsa da daha fazla yükselemedi. Bu sayfada linkleri yer alan mp3'ler, plağın birkaç ay önce sadece 1 TL'ye bulup aldığım Fransız baskısından kaydedildi (Doğrusunu itiraf etmek gerekirse; plağı aldığımda içindeki şarkının bir Bob Marley cover'ı olduğunu bilmiyordum. Eve gelip arka kapağa bakınca bu nedenle ziyadesiyle mutlu oldum). Plağın yerli baskısı aynı zamanda Joe Dassin'in ülkemizde yayınlanan son 45'liği olmuştu.

Fugees - No Woman, No Cry

CD Single (Made In EU/ Columbia 663898-1)
Track 1: No Woman, No Cry (Album Version)
Track 2: No Woman, No Cry (Steve Marley Remix)

90'lı yıllarda iki albüm yayınladıktan sonra solo çalışmalara yönelen Amerikan hip-hop grubu Fugees, 1996 tarihli albümleri The Score'da No Woman, No Cry'ı yorumlamıştı. Bu albümden çıkan önceki single'lardan ikincisi de ünlü bir şarkının cover'ı (Roberta Flack'ten Killing Me Softly) olmuştu. Billboard Hot 100'de 2 numaraya çıkmış olan öncekinin aksine No Woman, No Cry aynı listenin sadece 38.sırasına kadar yükselebildi. Single İngiltere'de oldukça başarılı bir satış grafiğini yakalamayı başardı ve listelerde 2 numara oldu.

45'lik plak olarak hiçbir zaman yayınlanmayan No Woman, No Cry'ın Fugees yorumu, iki farklı Maxi-CD, 12 Inch olarak adlandırılan maxi-single ve iki şarkıdan oluşan CD-single formatlarında müzikseverlere sunuldu. Bu sayfada yer alan iki şarkılık CD-Single'da şarkının albümde yer alan versiyonunun yanı sıra, şarkının gerçek sahibi Bob Marley'in oğullarından Stephen Marley'in elinden çıkma bir de remix'i bulunuyor. Bu remix çalışmaları sırasında Fugees'un solisti Lauryn Hill ile Stephen'ın kardeşi Rohan tanıştılar ve kısa bir süre sonra evlendiler. Çift şu an beş çocuk sahibi ve peşpeşe gelen bu doğumlar bana kalırsa ne yazık ki, Lauryn Hill'in 10 yıldır müzikle iştigal etmemesinin baş sebeplerinden biri...

Bob Marley & The Wailers - No Woman, No Cry

Vinyl Single (Made In UK/ Island WIP 6244)
Side A: No Woman, No Cry
Side B: Kinky Reggae

Türkçe anlamı "Hayır kadın! Sakın ağlama" mı, yoksa "Kadın yok, ağlamak da yok" mu olduğu konusunda uzun yıllar boyunca "bolca geyik" üretilen No Woman, No Cry ilk olarak Bob Marley'in grubu The Wailers eşliğinde 1974 yılında kaydettiği Natty Dread albümünde yer aldı. Şarkının içinde kullanılan "no" kelimesi Jamaika diline ait bir lehçeye ait "nuh" kelimesinden geliyor ve İngilizce'deki karşılığı "hayır" anlamına gelen "no" değil "olumsuzluk fiili" diyebileceğimiz "don't" kelimesi... Bu da demek oluyor ki; No Woman, No Cry "kadınların olmaması halinde hayatlarının süt liman olacağı"na inanan kişilerin şarkısı değil...
Natty Dread albümünde şarkının söz yazarı ve bestecisi olarak Marley'in yanı sıra asıl adı Vincent Ford olan V. Ford imzası yer alıyordu. Ford aslında, Jamaika'nın başkenti Kingston'ın gettolarında yetişen Bob Marley'in küçük yaşlarda bol bol yemek yediği aşevlerinden birinde çalışan tekerlekli sandalyeye mahkûm bir arkadaşıydı. Büyük olasılıkla bu şarkıyı (ve diğer üç The Wailers şarkısını) ortaklaşa yazmadıkları halde, Bob Marley telif haklarından gelir elde edebilmesi için eski arkadaşına bir jest yapmak istemişti. No Woman No Cry ilk yer aldığı albüm Natty Dread'deki versiyonuyla müzikseverlerin çok fazla dikkatini çekemedi.
No Woman, No Cry'ın hâlâ hatırlanan (ve sanatçının hemen hemen tüm toplamalarına giren) versiyonu, 1975'de Bob Marley & The Wailers'ın canlı kaydettikleri albümleri Live!'da yer alan konser yorumu oldu. Yedi dakikalık bu kaydın edit edilerek 4 dakikaya indirilmiş bir versiyonu aynı yıl içinde 45'lik plak olarak da piyasaya çıkarıldı. 45'liğin B yüzünde yer alan Kinky Reaggae de canlı kaydedilmişti ve süresi yedi dakikaydı. Live!'da yer almayan bu yorum ilk kez albümün 2001 yılında yapılan yeni baskılarında yer aldı.
No Woman, No Cry single olarak piyasaya çıktıktan sonra İngiltere listelerinde 22 numaraya, Hollanda'da ise 23 numaraya kadar yükseldi. Şarkının müzik dünyasındaki etkisi ise listelerdeki başarısından oldukça fazla oldu. Yıllar içinde birçok sanatçı tarafından tekrar tekrar yorumlandı. 2004 yılında Rolling Stone dergisinin seçtiği Tüm Zamanların En İyi 500 şarkısı sıralamasında 37. sırada yer aldı.

Boney M. - Daddy Cool/ No Woman, No Cry

45'lik Plak (Türkiye baskısı/ Sprint DP-024)
A Yüzü: Daddy Cool
B Yüzü: No Woman No Cry

70'li yılların en ünlü topluluklarından Boney M. dörtlüsünün tek erkek elemanı Bobby Farrell, konser vermek üzere gitmiş olduğu Rusya'nın Saint Petersburg şehrindeki otel odasında bu sabah (30 Aralık 2010) ölü olarak bulundu. Farrell'ın menajeri, nefes darlığından dolayı rahatsız olduğunu bildirmesine rağmen sanatçının ölüm nedeni henüz kesinlik kazanmış değil. 61 yaşında hayata veda eden Farrell'ın son yıllarda Hollanda'da ikamet ettiği biliniyordu. Frank Farian'ın başlangıçta bir stüdyo grubu olarak kurmuş olduğu Boney M. ikinci 45'liği Daddy Cool'la birlikte kanlı canlı bir gruba dönüşmüştü. Farian, önce üç zenci kız vokalist bulmuş, onların yanına sahnede "enteresan" danslar sergilemesi için Bobby Farrell'ı da eklemiş ve Boney M. kısa sürede disko müziğin marka isimlerinden birine dönüşmüştü.


Boney M.'in 1976 yılının son aylarında ülkemizde piyasaya çıkarılan ilk 45'liği Daddy Cool olmuştu. (Grubun diskografisindeki ilk 45'lik olan Baby Do You Wanna Bump ülkemizde daha sonraki tarihlerde yayınlandı.) Sprint plak şirketinin etiketini taşıyan ve yasal izinler alınmadan yayınlanmış olan yerli Daddy Cool 45'liği kısa sürede iyi bir satış grafiği yakalamayı başardı. Kapağında Sprint markası kullanılmasına rağmen plağı piyasaya süren plak firmasının asıl adı; aşağıda yer alan Hey dergisindeki reklam sayfasından da anlaşılacağı üzere "Devir Plak"tı.

Daddy Cool, Hey dergisinin listelerine, 13 Aralık 1976 tarihinde Top 50'ye aday plakların yer aldığı Tip 20 listelerinin 18. sırasından giriş yaptı. Yaklaşık bir ay kadar sonra asıl listeye giren plak kısa sürede yükselerek 7 Şubat 1977 tarihli Hey dergisi listelerinde 1 numaraya yerleşti ve tam beş hafta yerini kimselere kaptırmadı.

Daddy Cool'un yerli baskı 45'lik baskısının B yüzünde, tüm dünyada olduğu gibi, bir Bob Marley bestesi olan No Woman No Cry yer alıyordu. Şarkının adı plak kapağında (bir türlü öğrenemediğim nedenlerle, yine tüm dünyada olduğu gibi) No Women No Cry olarak yazılırken, plak göbeğinde "kadınlar"ın çoğul olmasından vazgeçilmiş ve şarkının ismi doğru bir şekilde No Woman No Cry olarak yazılmıştı.

Yabancı müzik piyasası adına 1977 yılı ülkemizde "Boney M. Yılı" olmuştu diyebiliriz. Aynı yıl içinde iki Boney M. 45'liği (Daddy Cool ve Ma Baker) ve ilk iki Boney M. albümü Hey listelerinde 1 numaraya çıkmayı başarmıştı. Bobby Farrell'ın Gilla ile düet yaptığı Gentlemen Callers Not Allowed 45'liği aynı listede ilk 10'a girerken, grubun ikinci hit şarkısı Sunny de 2 numaraya kadar yükselmişti. Derginin yıl sonu anketinde ise Boney M. en yakın rakibi (ve bir önceki yılın galibi) ABBA'dan iki kat fazla oy alarak Yılın Yabancı topluluğu seçilirken, Yılın Yabancı Şarkıları sıralamasında Ma Baker 2., Daddy Cool ise 4.sırada yer almıştı.

Bobby Farrell, 1980 yılında beşinci Boney M. albümü Boonoonoonoos'un piyasaya çıkmasının ardından Frank Farian tarafından gruptan çıkarıldı. Farian bu olayın ardından, Boney M. şarkılarında duyduğumuz o davudi sesin aslında kendisine ait olduğunu, Farrell'ın sahnede sadece ağzını oynatarak dans ettiğini açıkladı. Ne var ki grubun hayranları o güne kadar fazlasıyla benimsemiş oldukları sanatçının gruptan atılışını hiç affetmediler ve Bobby Farrell'ın ayrılmasının ardından Boney M. de eski günlerdeki şöhretine bir daha hiç ulaşamadı.