Rana Alagöz - Yağmur (Rain)

45'lik Plak (Türkiye Baskısı/ Arya Plak 5019)
A Yüzü: Kazonova
B Yüzü: Yağmur

Üçüncü Türkçe Yağmur versiyonu; A yüzünde Kazonova adında (o yıllarda kazanovalara kazonova mı deniyordu acaba?) yine yabancı bir bestenin Türkçe sözlü yorumunun bulunduğu, Rana Alagöz'ün 1970'de yayınlanan bir 45'lik plağının B yüzünde yer alıyor. Bu kez sözler (plağın A yüzünde olduğu gibi) Ülkü Aker tarafından yazılmış. Diğer ikisi gibi bu yorumun adında da Yağmur olmasının; "yağmur" kelimesinin tıpkı "rain" gibi iki heceden oluşmasının getirdiği kolaylıktan mı, sözleri yazan şarkı sözü yazarlarının (ve şairin) hayal dünyasının kapasitesinden mi, yoksa şarkının aslına sadık kalma sevdasından mı kaynaklandığını artık bilemiyoruz. Büyük ihtimalle üç neden de etkili olmuştur bu sonucun oluşmasında...

Yağmur, Rana Alagöz'ün 45'liğinin B yüzünde yer almasına rağmen plağın ön kapağında sadece bu şarkının adına yer verilmiş. Arka kapakta ise, plakta sesini duyamadığımız halde orkestrasıyla kardeşine destek vermiş olan Selçuk Alagöz'ün adı yazıyor. Resimde ise ağabey Alagöz çoğu kardeşlerinden oluşan orkestrasıyla birlikte poz vermiş. Üç versiyon arasında en az ilgi gören olmasına rağmen Ülkü Aker'in sözlerini yazdığı Yağmur, bana kalırsa en "hüzünlü" Türkçe yorum aynı zamanda...

Nesrin Sipahi - Yağmur Seninle Güzel (Rain)

45'lik Plak (Türkiye Baskısı/ Odeon LAAS 10296)
A Yüzü: Yağmur Seninle Güzel
B Yüzü: Sen Kiminsin

Ajda Pekkan'ın Yağmur olarak plak yaptığı Jose Feliciano'nun bestesi Rain'i 1970 yılında Nesrin Sipahi de farklı sözlerle ve Yağmur Seninle Güzel ismiyle kaydetti. Nesrin Sipahi, aslen Türk Sanat Müziği solisti olmasına rağmen o yılların modasına uyarak bazı plaklarında Pop müzik şarkıları da söylemişti. Odeon tarafından yayınlanan ve A yüzünde Ümit Yaşar Oğuzcan'ın sözlerini yazdığı Yağmur Seninle Güzel'in bulunduğu 45'lik plağın B yüzündeki şarkının adı ise Sen Kiminsin?... Plağın A yüzündeki bestenin sahibi ve orijinal adı belirtilmiş olmasına rağmen B yüzündeki bu şarkının orijinali hakkında plak kapağında hiçbir bilgi yer almıyor. Sözlerin Ülkü Aker'e ait olduğunun belirtilmesi ise unutulmamış.

Sanatçının birçok plağı gibi Yağmur Seninle Güzel 45'liğinin kapağı da özenle hazırlanmış. Ön ve arka kapak dışında, plağı açtığınızda üzerinde şarkı sözlerinin yazılı olduğu bir de orta kapakla karşılaşıyorsunuz. Ayrıca arka kapaktaki "Yağmur" kelimesinin "yumuşak g" harfinin üzerine bir yağmur damlasının yerleştirilmiş olması, güzel bir ayrıntı olarak göze çarpıyor. O günlerin gazetelerinde yayınlanan ilanlarda plağın "lüks zarf içinde" piyasaya çıktığı da özellikle belirtilmiş.

Nesrin Sipahi'nin Türk Sanat Müziği şarkılarından bir çoğu Odeon plak şirketi tarafından CD'lere aktarılmış olmasına rağmen Pop Müzik şarkılarının bir çoğu hâlâ 45'likler üzerinde kalmış durumda. Bu makûs talihi kıranlardan biri, neyse ki Yağmur Seninle Güzel... 2006'nın sonlarına doğru yayınlanan "Bak Bir Varmış Bir Yokmuş" serisinin dördüncüsünde bu şarkı yer alıyor.

Billboard Türkiye'nin ilk sayısında bu albüm üzerine yazmış olduğum ve aşağıda görülen yazıdaki görüşlerimin bazılarına şu an katılmadığımı da belirteyim. Sanırım o yıllarda "nadir bulunan" kayıtlar üzerine henüz çok fazla kafa yormamışım.

Ajda Pekkan - Yağmur/ Tek Yaşanır mı?

45lik Plak (Türkiye Baskısı/ Philips 6009022)
A Yüzü: Yağmur (Rain)
B Yüzü: Tek Yaşanır mı? (Abracadabra)

Ajda Pekkan's Greek Songs adını taşıyan albüme alınmış Yunanca ikinci Ajda 45'liğinde yer alan iki şarkı 1970 yılında ülkemizde de Türkçe sözlerle yayınlanmıştı. Sanatçının Yunanca 45'liğinde I Agapi M'afise adıyla söylediği şarkının orijinali Jose Feliciano'ya ait Rain şarkısıydı. Fikret Şeneş adına sadık kalarak şarkıya Yağmur ismini koymuştu. Ancak daha önce de sözünü ettiğimiz gibi o yıllarda yabancı bir beste ülkemizde hit olduğunda şarkının başına üşüşmeyen kalmazdı ve şarkıcılarımız hemen bir şarkı sözü yazarıyla anlaşır, hazır tutmuş olan bu şarkıları plak yaparlardı. Bu yüzden Rain'i Türkçe sözlerle yorumlayan sadece Ajda Pekkan olmadı. Diğer iki yorumu başka bir makaleye bırakarak, Ajda'nın sesinden Yağmur listelerde nerelere gelmiş Milliyet gazetesinin arşivinden bir görelim...
Milliyet gazetesinin 24 Mayıs 1970 tarihli hafta sonu ekinde yayınlanan Müzik Klübü sayfalarındaki "En Çok Sevilen Melodiler" adlı 20 şarkılık listede; Ajda Pekkan'ın bu 45'lik plağının A yüzündeki Yağmur 19. sırada yer alırken, B yüzündeki şarkı Tek Yaşanır mı? 17. sıradan listelere giriyordu. Aynı günkü listenin üçüncü sırasında ise bir başka Ajda şarkısı Sensiz Yıllarda göze çarparken Tek Yaşanır mı?'nın orijinali olan Abracadabra da Sylvie Vartan'ın sesinden 11. sırada yer alıyordu.

Ayla Dikmen - Sensiz Yaşamam (Puerto Montt)

45'lik Plak (Türkiye Baskısı/ Netfon OC140)
A Yüzü: Sensiz Yaşamam (Puerto Montt)
B Yüzü: Nereye (Efyge Efyge)

70'li yılların başında ülkemiz müzik piyasasında aynı yabancı bestenin farklı farklı Türkçe sözlerle icra edilme hadisesi, sık sık karşılaşılan sıradan bir durumdu. "Aranjman" olarak adlandırılan bu şarkıların yer aldığı plakların göbeklerinde veya kapaklarında çoğu zaman şarkının bestecisinin adı bile yer almazdı. Önemli olan şarkının Türkçe sözlerini yazan kişiyle, şarkıyı düzenleyen müzisyenin adlarıydı. Bu bestelerin hemen hiçbirinin telif hakkı alınmadığı için sabah erken kalkıp şarkıyı ilk duyan çoğu zaman atı alıp Üsküdar'ı da geçiverirdi. Bazen de aynı besteye iki ya da daha fazla şarkı sözü yazarı kafayı takar, böylece aynı şarkının birkaç tane Türkçe versiyonu dolduruverirdi piyasayı. Bu gruba dahil edebileceğimiz şarkılardan biri de Ajda Pekkan'ın Fikret Şeneş'in yazdığı sözlerle Sensiz Yıllarda olarak söylediği Puerto Montt oldu. Los Iracundos'un şarkısına Ülkü Aker de farklı sözler yazarak Ayla Dikmen'e verdi. Dikmen'in o günlerde yeni bir sözleşmeyle bağlanmış olduğu plak şirketi Netfon'un 45'lik plak olarak yayınladığı Sensiz Yaşamam'ın B yüzündeki şarkı Nereye de aynı şekilde farklı sözlerle Özdemir Erdoğan tarafından Duyduk Duymadık Demeyin adıyla plak yapılmıştı. Türkçe sözleri yine Ülkü Aker'in kaleminden çıkan Nereye'nin orijinali Efyge Efyge, bestesi Stelios Kazantzidis'e ait Yunanca bir şarkıydı. Bu iki şarkının Ayla Dikmen versiyonları, rakipleri kadar popüler olamasa da günümüze kadar gelmeyi başardılar.


Klasikler - Ayla Dikmen (MCC/ Seyhan)
CD 6. şarkı: Sensiz Yaşamam - Ayla Dikmen
CD 13. şarkı: Nereye - Ayla Dikmen

Ayla Dikmen'i Anlamazdın şarkısının kullanıldığı Issız Adam filmiyle birlikte ölümünden neredeyse 20 yıl sonra milletçe yeniden hatırladık. Bu filmden yaklaşık bir yıl önce sanatçıya ait eski ses kayıtlarına yeni düzenlemeler yapılmış ve "Seninle Sonsuza Kadar" adıyla piyasaya çıkartılmıştı. Bildiğim kadarıyla orijinal kayıtların telif haklarıyla ilgili sorunlar çıkmış ve ne yazık ki başlangıçta iki CD olarak düşünülen bu yapım tek CD olarak piyasaya çıkarılabilmişti. Neyse ki bu sorunlar bir süre sonra aşılarak orijinal kayıtlardan oluşan "gerçek" Ayla Dikmen best of'u 2008 yılında yayınlandı. Issız Adam'ın rüzgarından da faydalanarak oldukça iyi bir satış grafiği yakalayan bu albümde elbette ki Sensiz Yaşamam ve Nereye de dahil edilmişti.


Seninle Sonsuza Kadar - Ayla Dikmen (MCC/ Seyhan)
CD 4. şarkı: Nereye - Ayla Dikmen
CD 8. şarkı: Nereye - Ayla Dikmen (Remix: Ozan- Rap: Behçet Türkekul)
CD 10. şarkı: Sensiz Yaşamam - Deniz Seki
CD 15. şarkı: Nereye - Ayla Dikmen (Remix: Can Hatipoğlu)

Şarkıların orijinal versiyonlarının yerine yeniden düzenlemelerin yer aldığı ve bazı şarkılarda Ayla Dikmen'in sesine genç sanatçıların vokallerinin eklendiği bu ilk toplama Ayla Dikmen CD'sinin en güzel yanlarından biri içinde yer alan 32 sayfalık kitapçığıydı hiç kuşkusuz. Albümün kapak tasarımı her ne kadar Barbra Streisand'ın bir box-set'inden fazlaca esinlenmiş olsa da kitapçıkta yer alan yazılar ve resimler bunu göz ardı etmenize yetiyordu. Dikmen'in yeğeni Meltem Çelebioğlu'nun çabalarıyla oluşturlan bu albümde bütün şarkılar Sadun Ersönmez tarafından yeniden düzenlenmiş ve günümüz müzisyenleri tarafından yeniden icra edilmişlerdi. Nereye'nin ikisi remix, üç farklı versiyonunun yer aldığı Seninle Sonsuza Kadar'da Sensiz Yaşamam şarkısını ise Deniz Seki tek başına söylüyordu.

Ajda Pekkan - Sensiz Yıllarda (Korsan Plak)

45'lik Plak (Korsan baskı/ Hürses Plak H20)
A Yüzü: Sensiz Yıllarda
B Yüzü: Olmadı Gitti

Ülkemizdeki plak şirketlerinin oldum olası hiç değişmeyen baş düşmanı hiç kuşkusuz "korsan"lardır. Kaset ve CD dönemlerinde işi iyice sokağa düşürecek olan bu "korsan"ların 60'lı ve 70'li yıllardaki gözdesi plaklardı. 80'li yıllarda yayınlanan (özellikle yabancı sanatçılara ait) LP'lerin neredeyse %90'ı korsan olarak basılmış ve piyasaya sürülmüştü. 60'lı ve 70'li yıllarda ise çok satan 45'liklerin hemen korsan baskıları yapılır ve özellikle müzik alıcısının çok bilinçli olmadığı Anadolu şehirlerinde satışa sunulurdu. O yıllarda seyyar plakçılar sebze- meyve satar gibi sokakları dolaşır ve önlerindeki el arabasında sıralanmış, genellikle kapaksız (ya da firmaların isminin yazılı olduğu koruyucu kapağa sahip) 45'likleri halka satarlardı. Hangi sanatçının hangi firmaya bağlı olduğunu kimseler bilmediğinden dolayı bir plağın orijinal baskı mı, korsan baskı mı olduğunu da kimseler anlamazdı.
Bu açgözlü "korsan"ların en çok sevdiği sanatçıların başında ise Ajda Pekkan geliyordu. 60'lı yılların ikinci yarısında Pekkan'ın Odeon firmasına yaptığı 45'liklerin bir çoğunun korsan baskısı yapılmıştı. Sanatçının ilk büyük çıkışını yaptığı Sensiz Yıllarda da bu furyadan nasibini aldı. O yılların "en büyük korsan"ı diyebileceğimiz Hürses adını taşıyan bir firma Sensiz Yıllarda'yı hemen kopyalayarak korsan baskılarını piyasaya sürdü. Orijinal plaklardaki baskılar şarkıların "master" kayıtlarından yapılırken, korsan baskılar direkt plakların kendilerinden elde edilen kayıtlarla gerçekleştiriliyordu. Aradaki fark ise o günün teknolojik imkanları dahilinde çok da büyük olmuyordu. Daha önce siteye koymuş olduğum Sensiz Yıllarda kaydı orijinal 45'likten elde edilmişti. Bu sayfada linkini verdiğim şarkılar ise "korsan" plaktan kaydedildiler. Bakalım aralarında belirgin bir fark duyabilecek misiniz?

Ajda Pekkan - Sensiz Yıllarda

45'lik Plak (Türkiye Baskısı/ Philips 6009021)
A Yüzü: Sensiz Yıllarda
B Yüzü: Olmadı Gitti

Müzik piyasasında bilinen bir gerçektir; Ajda Pekkan 70'li yıllardan önceki plaklarının yeniden yayınlanmasına izin vermez. Bunun en önemli sebebi; o yıllardaki kayıtları ve yorumlarını pek tatminkâr bulmayışıdır. Özellikle sözlerini Fecri Ebcioğlu'nun yazdığı şarkılarıyla arası hiç iyi değildir Süperstar'ın... Odeon firmasının bu yıl piyasaya çıkardığı ve Ebcioğlu'nun sözlerini yazdığı şarkılardan oluşan iki karışık albümde Ajda'nın yorumladığı hiçbir şarkının olmaması sanırım bu yüzden...
Yunanca söylediği dört şarkı; Süperstar'ın Ebcioğlu'ndan kopup Fikret Şeneş'le çalışmaya başladığı dönemin ilk ürünleri aynı zamanda. İkilinin birlikte çalışmaya başlamalarının öyküsünü sevgili Naim Dilmener "Hür Doğdum Hür Yaşarım" adlı kitabında şöyle anlatıyor:
Sensiz Yıllarda'nın Ajda Pekkan'ı Superstar'lığa taşıyan şarkıların ilki olduğunu söylemek mümkün. O güne kadar müzikte bir türlü istediği aşamayı kaydedemeyen sanatçı bu şarkıyla hem ülkemizde büyük bir ilgi görmeye başladı hem de yurt dışına açılma imkanı buldu. Sensiz Yıllarda yayınlandıktan kısa bir süre sonra Milliyet gazetesinin hafta sonu ekinde Doğan Şener'in hazırladığı Müzik Kulubü sayfalarındaki listeye girmeyi başardı. 7 Haziran 1970 tarihinde "En Çok Sevilen Melodiler" adını taşıyan bu listelerde 2 numaraya çıkan plak bir sonraki hafta da yerini korudu ancak 1 numaradaki Jean- Fronçois Michael'in Adieu Jolie Candy'sini zirveden indiremeyerek inişe geçti.

Aynı tarihli "En Çok Sevilen Yerli Şarkıcılar" listesinde de Fikret Kızılok'un ardından 2. sırada yer alan Ajda Pekkan yıl sonu geldiğinde üçüncü kez Milliyet okurlarının oylarıyla Yılın Yerli Kadın Şarkıcısı seçilecek ve 1970'e damgasını vuran şarkısı Sensiz Yıllarda 4147 oyla Yılın Melodileri listesinde 22. sıraya yerleşecekti.